Thứ Ba, 5 tháng 12, 2017
C.MÁC - P.ĂNGGHEN – ĐỈNH CAO CỦA CHỦ NGHĨA DUY VẬT BIỆN CHỨNG
IF
Một số
người cố kiếm cớ nói rằng, lập luận của Mác và Ăngghen trước sau mâu thuẫn với nhau: lúc thì nhấn mạnh
khía cạnh duy vật nhiều hơn, lúc lại đề cao khía cạnh nhận thức luận duy vật
nhiều hơn, khi thì nhấn mạnh góc độ phép biên chứng nhiều hơn, khi lại
thổi phồng khía cạnh duy vật
nhiều hơn. Để công kích học thuyết Mác, họ bịa ra cớ nhằm chứng minh học thuyết
ấy có nhiều mâu thuẫn. Nhưng không sao, hơn 100 năm trước đây (năm 1908) khi viết
Chủ nghĩa duy vật vầ
chủ nghĩa kinh nghiệm phê phán,
Lênin đã có câu trả lời, rằng: “Bắt nguồn từ Phoiơbắc và trưởng
thành trong cuộc đấu tranh... nên lẽ tự nhiên
là Mác và Ăngghen chú ý nhiều nhất đến việc hoàn thiện
câu trúc triết học của chủ nghĩa duy vật, tức
là chú ý nhiều nhất đến quan niệm duy vật lịch sử, chứ không phải đến nhận thức
luận duy vật. Vì thế, trong những tác phẩm bàn về chủ nghĩa duy vật biện chứng,
hai ông nhấn mạnh mặt biện chứng hơn
là mặt duy vật
khi
bàn về chủ nghĩa duy vật lịch sử, hai ông nhấn mạnh mặt lịch sử hơn là mặt duy vật2.
Mác và
Ăngghen coi phép biện chứng của Hêghen là học thuyết toàn diện nhất, phong phú
nhất, sâu sắc nhất về sự phát triển. Công lao to lớn của ông là đã quay trở lại
phép biện chứng, coi đó là hình thức cao nhất của tư duy. Hêghen đã phê phán một
cách sâu sắc quan điểm siêu hình, khẳng định sự vận động và phát triển phổ biến
của sự vật, khẳng định không có gì tồn tại vĩnh viễn, bất
biến. Ăngghen đánh giá cao quan điểm phát triển của Hêghen
và chỉ ra rằng: với Hêghen “lần đầu
tiên - và đây là công lao to lớn của ông toàn bộ
thế giới tự nhiên,
lịch sử và tinh thần được trình bày như một
quá trình, nghĩa là luôn luôn vận động, biến đổi biến hóa và
phát triển, và ông đã cố vạch ra mối liên hệ hệ nội tại của
sự vận động và phát triển ấy”1.
Hêghen đã luận giải khá sâu quy luật thống nhất và đấu tranh
giữa các mặt đối lập; điều đáng khâm
phục hơn là Hêghen đã coi mâu thuẫn là động
lực phát triển của mọi sự vật. Ông đã nhìn nhận mối liên hệ giữa vận động và
phát triển. Đó là đóng góp xuất sắc của Hêghen.
Nhưng, hệ
thống triết học của Hêghen có nhiều mâu thuẫn do phép biện chứng của
ông được xây dựng trên cơ sở chủ nghĩa duy tâm. Sự biến đổi
của sự vật mà ông lý giải chẳng qua là sự biến đổi của “tinh thần tuyệt đối” có
trước sự vật khách quan. Ông chỉ thừa nhận tính đa dạng trong không gian của giới
tự nhiên mà phủ nhận sự phát triển của nó trong thời gian. Ông coi triết học của
mình là điểm tận cùng của nhận thức. Hệ thống nhận thức của ông về tự nhiên và
lịch sử bao quát tất cả và hoàn thiện nhất, không
còn có thể thay đổi được nữa; điều đó hoàn toàn mâu thuẫn với biện chứng về sự
phát triển. Mác và Ăngghen cho rằng phương pháp của Hêghen
dưới hình thức hiện có của nó là hoàn toàn không dùng được, cân phải cải tạo
triệt để nó.
Còn
L.Phoiơbắc, đại biểu tích cực của chủ nghĩa duy vật Đức cũng đạt được những
thành tựu to lớn vào nửa đầu thế kỷ XIX. Sự phê phán tôn giáo, thần học
là một bộ phận quan trọng trong
triết học nhân bản của ông. Phoiơbắc chuyển từ phê phán thần học sang chủ nghĩa
duy vật. Công lao to lớn của ông trong cuộc đấu tranh chống thần học và chủ
nghĩa duy tâm, đã làm lung lay địa vị độc
tôn của chủ nghĩa duy tâm, khôi phục vị trí của chủ nghĩa duy vật. Phoiơbắc trước
sau chủ trương: thế giới là vật chất. Con người thống nhất với giới tự nhiên,
và giới tự nhiên tồn
tại một cách độc lập không phụ thuộc
vào ý thức của con người. Ông kiên trì thuyết khả tri của chủ nghĩa duy vật,
cho rằng thế giới duy vật là có thể nhận thức được. Ông đóng vai trò cầu nối đi
tới chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, tạo điều kiện cải
tạo phép biện chứng của Hêghen trên cơ sở chủ nghĩa duy vật. Nhưng, chủ nghĩa
duy vật của Phoiơbắc có nhiều hạn chế như hạn chế của mọi chủ nghĩa duy vật
cũ, nghĩa là không thực sư nắm bắt được triết học
cực kỳ phong phú của Hêghen. Ông đứng trên lập trường duy vật phê phán chủ
nghĩa duy tâm của Hêghen là đúng, nhưng lại vứt bỏ cả phép biện chứng, quay trở
lại siêu hình, thì rõ ràng là sai lầm. Về vấn đề mối quan hệ giữa vật chất và ý
thức, ông kiên trì lập trường chủ nghĩa duy vật, nhưng về quan điểm lịch sử xã
hội ông lại rơi vào vũng bùn của chủ nghĩa duy tâm. Do đó, quan điểm triết học
của Phoiơbắc không thể dùng làm vũ khí tinh thần cho giai cấp vô sản, mà cần phải
tiến hành cải tạo nó.
Có thể
nhận thấy rằng, từ triết học Hêghen đến
triết học Phoiơbắc đã diễn
ra quá trình kép: vừa tiến
lên lại vừa thụt lùi. Từ chủ nghĩa duy tâm tư biện của
Hêghen đến chủ nghĩa duy vật của Phoiơbắc là một
bước tiến lớn của tư duy nhân loại.
Nhưng từ phép bện chứng của Hêghen đến siêu hình học của Phoiơbắc thì lại là bước
thụt lùi đáng kể của nhận thức nhân loại. Đến đây, triết học cổ điển Đức đã đạt
tới giới hạn của điểm đỉnh. Bước kế
tiếp có hai con đường phải chọn lấy một: hoặc là đi theo con đường của chủ
nghĩa duy vật triệt để - chủ nghĩa duy vật hoàn bị, tức là đưa ra sự giải thích
duy vật đối với sự phát triển của lịch sử xã hội, hoặc là quay về chủ nghĩa duy
tâm với “tinh thần tuyệt đối”, “ý niệm tuyệt
đối”. Vô luận thế nào đều là sự
“kêt thúc” của triết học cổ điển Đức.
Người nhận lãnh sứ mệnh lịch sử tiến hành cải tạo hai
hệ thống triết học đối lập ấy chính
là Mác và Ăngghen. Hai ông đã kế thừa có phê phán những thành tựu của tư duy
nhân loại, sáng tạo ra chủ nghĩa duy vật triết học triệt để và hoàn bị, không chỉ giải thích thế giới mà còn nhằm cải tạo
thế giới. Đó là chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử. Nếu
như các học thuyết triết học duy vật trước Mác đã tách rời thế giới quan duy vật
và phép biện chứng, thì chính Mác và Ăngghen đã làm một cuộc cách mạng sâu sắc trong lính vực triết học, sáng lập
nên một nền triết học mới gắn kết chặt chẽ hai yếu tố đó với nhau trong một thể thống nhất hoàn chỉnh. Đây không phải là sự lắp phép biện chứng
của Hêghen và chủ nghĩa duy vật của Phoiơbắc mà thực sự là một cuộc cải tạo sâu
sắc, đảo ngược phép biện chứng của Hêghen, đặt nó đứng bằng đôi chân duy vật chứ
không phải bằng cái đầu duy tâm như cũ.
Về vấn đề
này, như Mác đã nói: “Phương pháp biện
chứng của tôi không những khác phương pháp của Hêghen về cơ bản, mà còn đối lập
hẳn với phương pháp ấy nữa”. Ông còn nói: “ở Hêghen, phép biện
chứng bị lộn ngược đầu xuống đất. Chỉ cần dựng nó lại là sẽ phát hiện được cái
hạt nhân hợp lý của nó ở đằng sau lớp vỏ thần bí”. Khi nói lên công lao to lớn
của Mác trong việc kế thừa có phê phán thành tựu của tư duy nhân loại, Lênin viết:
“Trong số những thành quả đó thì thành quả chủ yếu là phép biện chứng, tức là học
thuyết về sự phát triển, dưới hình thức hoàn bị nhất, sâu sắc nhất”. Lênin nhấn mạnh: “Điểm căn bản trong chủ nghĩa Mác, tức là: biện chứng cách mạng
của chủ nghĩa Mác”. Rõ ràng, sức sống,
giá trị bền vững của chủ nghĩa Mác bắt nguồn từ phép biện chứng của tự nhiên, của
xã hội và của tư duy với tính cách là phương pháp nhận thức và cải tạo thế giới.
Phương pháp đó là cái tinh túy nhất thấm sâu vào các bộ phận hợp thành của chủ
nghĩa Mác; là sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn bộ học thuyết Mác như một chỉnh thể
không thể chia cắt; là linh hồn sống toát lên từ mỗi bộ phận, mỗi luận điểm, mỗi
nguyên lý mà ở đó tất cả đều thể hiện nguyên tắc thống nhất giữa lý luận và thực
tiễn, giữa cái chủ quan và cái khách
quan. Chính vì thế, để hiểu đứng chủ nghĩa Mác, điều quan trọng là phải hiểu
sâu, nắm chắc phương pháp biện chứng và năng lực xử lý vấn đề do cuộc sống đặt ra.
Mác và
Ăngghen coi phép biện chứng của Hêghen là học thuyết toàn diện nhất, phong phú
nhất, sâu sắc nhất về sự phát triển. Công lao to lớn của ông là đã quay trở lại
phép biện chứng, coi đó là hình thức cao nhất của tư duy. Hêghen đã phê phán một
cách sâu sắc quan điểm siêu hình, khẳng định sự vận động và phát triển phổ biến
của sự vật, khẳng định không có gì tồn tại vĩnh viễn, bất
biến. Ăngghen đánh giá cao quan điểm phát triển của Hêghen
và chỉ ra rằng: với Hêghen “lần đầu
tiên - và đây là công lao to lớn của ông toàn bộ
thế giới tự nhiên,
lịch sử và tinh thần được trình bày như một
quá trình, nghĩa là luôn luôn vận động, biến đổi biến hóa và
phát triển, và ông đã cố vạch ra mối liên hệ hệ nội tại của
sự vận động và phát triển ấy”1.
Hêghen đã luận giải khá sâu quy luật thống nhất và đấu tranh
giữa các mặt đối lập; điều đáng khâm
phục hơn là Hêghen đã coi mâu thuẫn là động
lực phát triển của mọi sự vật. Ông đã nhìn nhận mối liên hệ giữa vận động và
phát triển. Đó là đóng góp xuất sắc của Hêghen.
VIỆT NAM KHÔNG THỂ CÓ MỘT NGÀY NGHỈ LỄ NOEL
Hồng Thủy
Gần đến những ngày lễ
Giáng sinh (Lễ Noel) của những người theo đạo
Kitô giáo, trên
một số trang mạng xã hội, có đăng nội dung bày tỏ mong muốn của Linh mục Trần Xuân Mạnh, Phó Chủ tịch kiêm
Tổng thư ký Uỷ ban Đoàn kết Công giáo Việt Nam là ước ao: “Việt Nam có một ngày nghỉ lễ
Noel”. Vậy, Nhà nước Việt Nam có thể dành một ngày nghỉ để toàn dân tổ chức mừng Giáng
sinh không?
Lễ Noel còn gọi là Lễ Thiên
Chúa Giáng sinh (vào đêm ngày 24 và ngày 25 tháng 12 hằng năm), là ngày lễ lớn nhất của tín đồ Kitô giáo, nhằm
kỷ niệm ngày sinh ra của Chúa Giêsu, người mà họ cho là Thiên Chúa xuống thế làm người (Chúa
Giêsu ra đời).
Theo linh mục Trần Xuân Mạnh
lễ Noel là niềm vui chung của mọi người, không chỉ là những người Kitô giáo, mà cả những người không theo đạo.
Ông cho rằng: “Lễ Noel làm cho mọi
người đều vui. Nhân dân phấn khởi lao động sản xuất, bảo vệ tổ quốc, các cháu
nhỏ phấn khởi học hành. Mọi người sống khiêm nhường, cố gắng hơn trong bổn phận
của mình đối với gia đình, quê hương, tổ quốc”. Linh mục Mạnh cho biết, ở các
nước có nhiều tín đồ theo đạo Kitô giáo đã cho phép người dân nghỉ lễ và dành
một ngày nghỉ để toàn dân tổ chức mừng Chúa Giáng sinh. Tuy nhiên, ở Việt Nam vẫn
chưa có ngày nghỉ cho dịp lễ Noel, người dân và học sinh vẫn đi làm, đi học
bình thường. Vì vậy, ông bày tỏ mong muốn: “Để có nhiều thời gian hơn cho ngày
trọng đại này, chúng tôi ước ao Nhà nước cho phép nghỉ lễ Noel một ngày”. Đó là
những ước ao mang tính cá nhân của linh mục Trần Xuân Mạnh. Tuy nhiên, cần phải nhìn nhận, xem
xét thật khách quan và công bình về sự bày tỏ mong ước của một vị linh mục với
tư cách là Phó Chủ tịch kiêm
Tổng thư ký Uỷ ban Đoàn kết Công giáo Việt Nam.
Nói về lịch sử ra đời của lễ Giáng sinh, bắt đầu vào khoảng thế kỷ thứ
IV, sau khi chính quyền La Mã công nhận Cơ đốc
giáo là một tôn giáo hợp pháp, Giáo hoàng Liberius công bố ngày 25 tháng 12 là
ngày chính thức để cử hành lễ Giáng sinh của Đức Giêsu, các tín hữu Cơ đốc giáo
tổ chức ăn mừng lễ Giáng sinh. Nhưng dần dần, theo thời gian trong nhiều thế
kỷ, lễ Giáng sinh từ phương Tây được du nhập vào Việt Nam cùng với quá trình mở
rộng sự phát triển của đạo Kitô giáo.
Ngày nay, ở Việt Nam lễ Giáng sinh (Lễ Noel) là
ngày của những tín đồ theo đạo Kitô giáo. Theo
xu hướng đa dạng hóa, thế tục hóa tôn giáo, trong dịp này, người Kitô
giáo có nhiều hoạt động chuẩn bị đón Giáng sinh như: trang trí nhà thờ, văn
nghệ ca hát giáng sinh, thánh lễ…, trong đó, quan trọng và thiêng nhất là thánh
lễ kỷ niệm Thiên Chúa giáng sinh, được tổ chức vào tối 24 và kéo sang ngày 25
tháng 12. Đối với những người không theo đạo Công giáo, Tin lành…, họ cùng cư
trú, sinh sống hòa thuận trong các thôn, bản,
xóm, làng với những người theo đạo … thì
ngày lễ Noel ở một số nơi, địa phương được coi như một ngày vui chung, một
dịp sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Một số công ty, tổ chức tư nhân có thể tổ chức
đón mừng, tặng quà, hoặc cho nhân viên theo đạo nghỉ trong ngày Giáng sinh,
nhưng số này không nhiều. Đối với những đôi tình nhân không theo đạo, thì dịp Lễ
Noel, đặc biệt trong đêm Giáng sinh, là cơ hội để họ âu yếm tặng quà cho nhau, một
số trẻ em của gia đình theo đạo háo hức chờ sự xuất hiện của ông già Noel để
được nhận quà… Như vậy, ngày lễ Noel là
ngày mừng lễ Giáng sinh của riêng những người theo đạo Kitô giáo, chứ không
phải phổ biến là ngày vui chung giống như các ngày lễ tết truyền thống
trong năm của tất cả mọi người dân Việt Nam, khắp phố phường, nhà nhà tất bật
chuẩn bị đón Giáng sinh được.
Việt Nam là quốc gia đa tín ngưỡng, tôn giáo, trong đó Công giáo có gần 7 triệu tín
đồ. Tin lành có khoảng hơn 1 triệu tín đồ. Như vậy, tín đồ theo đạo Kitô giáo có khoảng 8 triệu tín đồ (chiếm hơn 8% dân số cả nước). Tỉ lệ rất nhỏ ấy, thì không thể
mong ước gần 90 triệu người dân không theo đạo hoặc theo các tín ngưỡng, tôn giáo khác phải nghỉ theo những tín đồ
Kitô giáo một ngày để tổ chức mừng Giáng sinh.
Những mong ước của linh mục Trần Xuân Mạnh có được một ngày nghỉ lễ Noel, cần lưu ý rằng: Những ngày nghỉ
lễ, tết ở Việt Nam phải tuôn thủ theo quy định của Pháp luật!
SỰ PHỦ NHẬN VÔ CĂN CỨ
HP
Quân đội làm nhiệm vụ kinh tế, một đề tài gây tranh cãi,
vì người ta lo ngại việc lạm dụng việc này đưa đến các vi phạm pháp luật, cũng
như ảnh hưởng tới hiệu quả của nhiệm vụ quốc phòng.
Tuy nhiên, trong lịch sử thế giới, quân đội làm nhiệm vụ kinh
tế là hiện tượng phổ biến. Từ trước đến nay, nhiệm vụ này luôn đặt ra
phù hợp với đặc thù từng quốc gia, dân tộc; được thực hiện tại nhiều quốc
gia như Trung Quốc, Việt Nam, Indonesia, Pakistan, Ecuador, Honduras, Peru Ai
Cập, Myanmar, Hoa Kỳ, Pháp...
Các quan điểm phủ định
quân đội làm kinh tế là hoàn toàn không đúng với thực tế lịch sử. Chỉ có điều,
tùy thuộc vào điều kiện từng nước đã và đang đặt ra những yêu cầu, nhiệm vụ làm
kinh tế một cách cụ thể.
QUÂN ĐỘI TRUNG QUỐC - THAM GIA LÀM KINH TẾ
HP
Quân đội Trung Quốc tham
gia làm kinh tế có lịch sử lâu dài từ buổi đầu của nền phong kiến tới thời kỳ
đương đại. Vai trò của quân đội có sự khác nhau trong từng thời điểm lịch sử cụ
thể.
Thời phong kiến, giới cầm
quyền coi quân đội là công cụ để bảo vệ sự toàn vẹn lãnh thổ quốc gia và đảm
bảo cho đất nước có được sự ổn định nhất định về mặt đối nội, quân đội phải có
khả năng tự cung tự cấp. Đây là chính sách Ngụ binh ư nông xuyên suốt trong thời
phong kiến ở Trung Hoa, thể hiện triết lý sử dụng quân đội của các vương triều
phong kiến.
Khái niệm tự cấp tự túc
và quân đội làm kinh tế trở thành đặc trưng căn bản của bộ máy nhà nước-quân
đội của Trung Quốc trước khi cải cách mở cửa. Mao cho rằng tự cung tự cấp không
chỉ là cách thức giúp cho quân đội Trung Quốc tồn tại trong khoảng thời gian
khó khăn, mà còn mang ý nghĩa chính trị khi quân đội không tạo ra quá nhiều
gánh nặng cho người dân. Ba chính sách tự cấp tự túc căn bản của quân đội Trung
Quốc trong thời kỳ này bao gồm:
Năm 1984, Chủ tịch Đặng Tiểu Bình nói với các tướng lĩnh quân
đội rằng họ nên sử dụng tài nguyên và cơ sở vật chất của quân đội để tăng sản
xuất phục vụ dân sinh. Đặng có một số lý do để thúc đẩy quân đội làm kinh tế.
Thời kỳ Giang Trạch Dân và Hồ Cẩm Đào. Thời kỳ này đã xuất hiện những hạn chế
của quân đội Trung quốc tham gia làm kinh tế do công tác quản lý. Quá trình phi
thương mại hóa quân đội bắt đầu diễn ra.
Tập Cận Bình lên lãnh đạo
một lực lượng quân đội hiện đại hơn và chuyên nghiệp hơn nhiều so với trước
đây, với một ngân sách quốc phòng dồi dào đến nỗi hoạt động kinh tế của quân
đội gần như là không cần thiết. Bên cạnh đó, quân đội Trung Quốc vẫn được phép giữ
lại một số các công ty và cơ sở kinh doanh nhất định, chủ yếu có lợi ích trong
các ngành như nông nghiệp, bệnh viện hay khách sạn nhà nghỉ.
Quân đội làm kinh tế ở
Trung quốc là vấn đề có tính quy luật. Ngày nay họ đang đặt ra sự cải tiến, đổi
mới cho phù hợp.
Như vậy, quân đội làm kinh tế là hiện tượng có
tính phổ biết, có tính quy luật diễn ra ở nhiều quốc gia.
QUÂN ĐỘI TRUNG
QUỐC LÀM KINH TẾ LÀ HIỆN TƯỢNG CÓ TÍNH PHỔ BIẾN.
MẸ NẤM - NGUYỄN NGỌC NHƯ QUỲNH: CÔNG CỤ CHỐNG PHÁ CỦA CÁC THẾ LỰC THÙ ĐỊCH
Nam Lý
Nguyễn Ngọc Như Quỳnh
(bloger Mẹ Nấm) vi phạm pháp luật bị Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa xét xử phúc
thẩm ngày 30/11/2017 và giữ nguyên bản án 10 năm tù về tội “Tuyên truyền chống
phá Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” theo điều 88 của Bộ Luật Hình
sự năm 1999.
Hành vi phi phạm pháp
luật của Nguyễn Ngọc Như Quỳnh là rõ ràng, Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa đã
khách quan trong xét xử, xét xử đúng pháp luật. Vậy, tại sao một đối tượng vi
phạm pháp luật ở Việt Nam mà lại nhiều phương tiện, tổ chức, cá nhân trong và
ngoài nước quan tâm, lợi dụng việc này để chống phá đến thế. Từ đó đặt ra: Nguyễn
Ngọc Như Quỳnh là “tay chân” của ai, đã nhận tiền làm thuê cho ai, lực lượng
nào đứng đằng sau Nguyễn Ngọc Như Quỳnh và sử dụng Nguyễn Ngọc Như Quỳnh như
một “công cụ biết nói” để tuyên truyền chống phá Nhà nước.
Rõ ràng, các thế lực phản
động đã mất tiền, mất công tổ chức thì chúng phải triệt để lợi dụng “công cụ - Nguyễn
Ngọc Như Quỳnh ” để chống phá. Với vụ việc xử lý vi phạm pháp luật của một đối
tượng là bình thường trong bất cứ thể chế chính trị nào, đằng này chúng đã “xía
vào”, nói năng, bình luận, suy diễn chủ quan, tùy tiện trên các trang mạng để
chống phá, để làm rối vấn đề, làm phức tạp thêm tình hình.
Như thế, Nguyễn Ngọc Như
Quỳnh chỉ là công cụ, chỉ là “cái cớ” để các thế lực thù địch vin vào đó mà
nói, mà bàn luận một cách vô độ, chẳng có chứng cứ gì. Cõ nhẽ, Nguyễn Ngọc Như
Quỳnh thiếu hiểu biết, nhẹ dạ, cả tin mà bị bọn phản động lừa bịp, Nguyễn Ngọc
Như Quỳnh đã theo đuôi bọn phản động rồi đến lúc “không rút ra được” vì đã ăn
tiền, “phải bùa, phải bả” của bọn phản động rồi. Nguyễn Ngọc Như Quỳnh là công
dân của một nước tự do và độc lập mà lại phụ thuộc vào bọn phản động, thế thì
thật đáng tiếc.
Với Nguyễn
Ngọc Như Quỳnh - bloger Mẹ Nấm chỉ xin dẫn lại câu của Pavel Corsaghin: “Đời
người chỉ sống có một lần. Phải sống sao cho khỏi xót xa ân hận vì những năm
tháng đã sống hoài, sống phí, sống cho khỏi hổ thẹn vì dĩ vãng ti tiện và hèn
đớn của mình”.
Đăng ký:
Bài đăng (Atom)